به گزارش وبسایت ساختمانی به نقل از خبرگزاری تسنیم، جدیدترین آمار منتشر شده از سوی مرکز آمار ایران نشان میدهد که رشد محصول ناخالص داخلی و ارزش افزوده بخشهای اصلی اقتصاد در سه ماهه اول سال 1404 (به قیمتهای ثابت سال 1400) افت قابل توجهی را تجربه کرده است. در این میان، بخش تأمین آب، برق و گاز طبیعی با کاهش 11.8 درصدی، بیشترین افت را در میان کلیه بخشها به خود اختصاص داده است. این رقم در حالی اعلام میشود که این بخش در سال گذشته شاهد رشد مثبت بود. این افت کمسابقه، زنگ خطری جدی برای اقتصاد ایران به صدا درآورده و کارشناسان اقتصادی آن را نتیجهی ترکیبی از عوامل ساختاری و کوتاهمدت میدانند.
کاهش قابل توجه تولید در نیروگاهها، یکی از عوامل اصلی این افت محسوب میشود. خروج موقت برخی نیروگاهها از مدار تولید به دلیل تنشهای آبی و یا تعمیرات اساسی، به کاهش قابل توجه عرضه برق در سه ماهه اول سال منجر شده است. علاوه بر این، تداوم خشکسالی و کاهش منابع آبی، تأمین آب شرب و صنعتی را با چالشهای جدی مواجه کرده و ذخایر سدها و جریان رودخانهها را به شدت کاهش داده است. علاوه بر عوامل طبیعی، سیاستگذاریهای نادرست در تعیین قیمتها نیز نقش بسزایی در این افت داشته است. قیمتگذاری ناکافی برای مصرفکنندگان پر حجم در بخشهای خانگی و صنعتی، به کاهش ارزش افزوده و عدم توجیه اقتصادی سرمایهگذاری در بخش آب و برق انجامیده است.
پیامدهای اقتصادی این افت شدید تنها به خود این بخش محدود نمیشود. بخش تأمین آب و برق به عنوان زیرساخت اساسی فعالیتهای اقتصادی، نقش حیاتی در سایر حوزهها دارد. کاهش ظرفیت تولید آب و برق میتواند به افزایش قابل توجه هزینههای تولید در صنایع، محدود شدن رشد اشتغال در بخشهای مرتبط و در نهایت، کند شدن رشد اقتصادی کشور منجر شود. کارشناسان حوزه انرژی و اقتصاد این افت 11.8 درصدی را هشداری جدی برای برنامهریزان اقتصادی دانسته و بر ضرورت سرمایهگذاری گسترده در بخشهای تولید و انتقال انرژی و آب تاکید دارند. این سرمایهگذاری نه تنها برای حفظ پایداری شبکه، بلکه برای پاسخگویی به رشد جمعیت و توسعه صنعتی کشور نیز ضروری است.
برای عبور از شرایط کنونی و جلوگیری از تعمیق روند منفی، کارشناسان راهکارهای متعددی را پیشنهاد میکنند. سرمایهگذاری در نیروگاههای جدید و نوسازی تجهیزات قدیمی، اولویت اصلی محسوب میشود. گسترش استفاده از انرژیهای تجدیدپذیر مانند خورشیدی و بادی میتواند فشار بر شبکه برق را کاهش داده و پایداری تأمین انرژی را در بلندمدت تضمین کند. همچنین، مدیریت مصرف آب و برق و اصلاح الگوی مصرف در بخشهای خانگی و صنعتی، به همراه تسریع در اجرای پروژههای انتقال آب و افزایش بهرهوری در بخش کشاورزی و صنعت، از جمله اقدامات مکمل و ضروری هستند. اجرای این راهکارها علاوه بر تقویت زیرساختهای حیاتی، به رشد پایدار اقتصادی و کاهش آسیبپذیری کشور در برابر بحرانهای انرژی و آب کمک شایانی خواهد کرد. وبسایت ساختمانی به گزارش وبسایت ساختمانی، این وضعیت نیازمند برنامهریزی دقیق و مدیریت کارآمد منابع است.
منبع: خبرگزاری تسنیم
