به گزارش وبسایت ساختمانی به نقل از ایرنا، تعداد حسابهای بانکی راکد و بلااستفاده در ایران به رقم قابل توجهی بالغ بر ۶۵۰ میلیون فقره رسیده است؛ رقمی که پنج برابر میانگین جهانی سرانه حسابهای بانکی به ازای هر فرد است و نگرانیهای جدی در خصوص پولشویی و فعالیتهای اقتصادی غیرقانونی ایجاد کرده است. این مسئله، که به نوعی نشاندهنده وجود ۹ حساب بانکی به طور متوسط برای هر فرد بالای ۱۸ سال در ایران است (در مقایسه با ۱.۵ تا ۲ حساب در میانگین جهانی)، زنگ خطری برای سیستم بانکی کشور به صدا درآورده است. وبسایت ساختمانی پیشتر نیز به موضوع حسابهای بلااستفاده پرداخته و به اهمیت ساماندهی آنها تاکید کرده است.
بانک مرکزی ایران با اذعان به این معضل، برنامهای دو ساله برای کاهش این تعداد به ۳۵۰ میلیون فقره، و در نهایت به میانگین جهانی حداکثر دو حساب به ازای هر فرد، اعلام کرده است. این برنامه در پی مطالعاتی است که نشان میدهند بیشتر افراد ایرانی از حداکثر سه حساب بانکی خود استفاده میکنند و بقیه حسابها بدون استفاده ماندهاند. این حسابهای بلااستفاده، علاوه بر عدم دسترسی صاحبانشان به موجودی احتمالی آنها، میتوانند به بستری برای فعالیتهای غیرقانونی تبدیل شوند. موانعی همچون بعد مسافت، مشغله کاری و عدم دسترسی به اینترنت، از جمله دلایلی هستند که افراد را از پیگیری و بستن حسابهای غیرضروری باز میدارند.
سوءاستفادههای احتمالی از این حسابها، به ویژه در زمینه پولشویی و اجاره حساب به افراد غیرمجاز، باعث شده تا مراجع قضایی نیز خواستار ساماندهی این وضعیت شوند. در این راستا، بانک مرکزی قصد دارد در آینده نزدیک، یک درگاه اینترنتی راهاندازی کند که به شهروندان امکان مشاهده کلیه حسابهای بانکی خود (چه فعال، چه مسدود و چه بسته) را بدهد. از طریق این سامانه، افراد میتوانند درخواست مسدودی و بستن حسابهای مازاد را ثبت کنند. بانک مرکزی سپس این درخواستها را به بانکهای مربوطه ارسال میکند. در صورت وجود هرگونه مانع برای بستن حساب (مانند توقیف قضایی یا اتصال به دسته چکهای تحویلنداده)، به اطلاع صاحب حساب خواهد رسید تا اقدامات لازم را انجام دهد.
نکته قابل توجه، تاکید بانک مرکزی بر بستن کامل حسابها به جای صرفا مسدود کردن آنهاست. بسیاری از بانکها، درخواست بستن حساب را با مسدود کردن آن پاسخ میدهند که این امر میتواند منجر به عدم اطلاع شهروندان از تعداد واقعی حسابهای خود شود. به یاد داشته باشیم که بسیاری از افراد به دلیل فراموشی، یا به علت ضمانت وامها، از وجود چنین حسابهایی بیاطلاع هستند.
ساماندهی حسابهای بانکی، اقدامی موثر در جهت مبارزه با پولشویی و حسابهای اجارهای محسوب میشود. با امکان بستن حسابها توسط صاحبان آنها، ریسک استفاده از حسابهای اجارهای برای فعالیتهای غیرقانونی کاهش خواهد یافت. همچنین، این اقدام میتواند با همکاری وزارت کشور و در راستای ساماندهی وضعیت اتباع خارجی در ایران، به اعطای مجوز قانونی افتتاح حساب به اتباع خارجی کمک کند و از این طریق نظارت بر فعالیتهای مالی آنها را تسهیل نماید. اما، لازم به ذکر است که بانک مرکزی باید در اجرای این طرح، آموزشهای لازم را به عموم مردم (به ویژه افراد فاقد دسترسی به اینترنت یا کمسواد) ارائه دهد تا هیچ گروهی از اجرای این طرح متضرر نشود.
منبع: ایرنا

