به گزارش وبسایت ساختمانی به نقل از خبرگزاری تسنیم، سیدمرتضی آل سیدغفور، پژوهشگر اقتصادی، در یادداشتی به نقش حیاتی بنگاههای کوچک و متوسط (SME) در اقتصاد ایران پرداخته و به چالشهای پیش روی این بخش اشاره کرده است. این یادداشت، وضعیت کنونی SME ها را به عنوان ستون فقرات بازار کار ایران تشریح میکند، جایی که بیش از 17 میلیون نفر از حدود 20 میلیون شاغل بخش خصوصی، در بنگاههایی با کمتر از 10 کارمند مشغول به کار هستند. این بدان معناست که بیش از 85 درصد شاغلان بخش خصوصی، معیشت خود را از این واحدهای کوچک تامین میکنند. اهمیت این آمار در این است که حتی اختلال موقت در فعالیت این بنگاهها، میتواند منجر به بحران گسترده بیکاری و پیامدهای اجتماعی و اقتصادی سنگینی شود.
با این وجود، علیرغم نقش کلیدی SMEها در اشتغالزایی، سهم آنها در تولید ناخالص داخلی (GDP) کمتر از 10 درصد است. این تناقض آشکار، نشان از ظرفیتهای بالفعل نشده و همچنین ضعف در ساختارهای حمایتی و سیاستگذاری دارد. وضعیت صادرات نیز مشابه است؛ سهم ناچیز SMEها در صادرات ایران، در حالی که در بسیاری از کشورهای توسعهیافته، این بنگاهها موتور محرک صادرات هستند و برندهای بینالمللی از دل آنها سر برآوردهاند، جای تامل دارد.
کوچک بودن بنگاههای کوچک و متوسط، یک ویژگی دوگانه دارد. از یک سو، انعطافپذیری و سرعت تصمیمگیری در آنها، امکان تطبیق سریع با شرایط بازار را فراهم میکند. از سوی دیگر، همین کوچک بودن، تابآوری آنها را در برابر بحرانهای اقتصادی کاهش میدهد. نوسانات نرخ ارز، تورم، کاهش تقاضای داخلی و محدودیتهای صادراتی، میتوانند به سرعت این بنگاهها را به رکود یا تعطیلی بکشانند، برخلاف صنایع بزرگ که توانایی بیشتری در مدیریت بحران دارند.
آل سیدغفور در ادامه تاکید میکند که اهمیت این بخش از اقتصاد تنها به اشتغالزایی آن محدود نمیشود، بلکه پایداری بازار کار و بخشی از ثبات اقتصادی کشور به آن وابسته است. نادیده گرفتن ظرفیتهای SMEها میتواند به بیکاری گسترده و تشدید مشکلات اجتماعی منجر شود. در مقابل، حمایت و توسعه این بنگاهها، ضمن حفظ سطح اشتغال موجود، فرصتهای شغلی جدیدی نیز ایجاد میکند.
برای حمایت از SMEها، وبسایت ساختمانی راهکارهای متعددی را پیشنهاد میدهد، از جمله تسهیل تأمین مالی و دسترسی به منابع بانکی، ایجاد سازوکارهای ویژه مانند صندوقهای ضمانت یا خطوط اعتباری اختصاصی. مقرراتزدایی و حذف قوانین دستوپاگیر نیز از دیگر موارد ضروری است. سادهسازی فرایندها و بازنگری در قوانین قدیمی، میتواند به حفظ و توسعه این کسبوکارها کمک شایانی کند. همچنین، دسترسی به بازار و توان بازاریابی از طریق تشکیل تعاونیها و اتحادیهها، برگزاری نمایشگاههای دائمی محصولات و حمایت از حضور SMEها در بازارهای صادراتی، حیاتی است.
در نهایت، توسعه بنگاههای کوچک و متوسط، کلیدی برای حل یکی از بزرگترین چالشهای ایران، یعنی اشتغال است. حمایت از SMEها، در عمل، حمایت از ثبات اجتماعی، توسعه اقتصادی و ارتقای رفاه عمومی خواهد بود. این امر نیازمند برنامهریزی دقیق و سیاستگذاری هوشمندانه است که بتواند این بخش حیاتی اقتصاد را به پتانسیل واقعی خود برساند. وبسایت ساختمانی در این زمینه به عنوان رسانهای آگاه و دغدغهمند، به ارائه تحلیلها و گزارشهای بیشتر در آینده خواهد پرداخت.
منبع: خبرگزاری تسنیم
