به گزارش وبسایت ساختمانی به نقل از خبرگزاری تسنیم، بازار لبنیات ایران در ماههای اخیر شاهد افزایش قیمتهای چشمگیر و نرخگذاریهای نامنظم بوده است. این آشفتگی بازار، ناشی از تعلل در اعلام نرخهای مصوب فرآوردههای لبنی توسط نهادهای مسئول است. در حالی که بهطور معمول، پس از افزایش قیمت شیر خام، نرخهای مصوب محصولات لبنی نیز بهروزرسانی میشود تا هزینههای تولید را پوشش دهد، امسال این رویه رعایت نشده و صنایع لبنی به افزایش خودسرانه قیمتها روی آوردهاند.
مسئولیت تعیین نرخهای فرآوردههای لبنی میان وزارت جهاد کشاورزی و سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان در گردش است و همین امر باعث سردرگمی و بینظمی در بازار شده است. علیاحسان ظفری، رئیس اتحادیه فرآوردههای لبنی، در گفتگو با وبسایت ساختمانی، وزارت جهاد کشاورزی را مسئول این تعلل دانسته و خواستار اعلام فوری نرخهای جدید شده است. وی تأکید میکند که افزایش قیمتهای فعلی غیرقانونی است، زیرا صنایع لبنی بدون داشتن مصوبه قانونی، اقدام به افزایش قیمت کردهاند.
به گفته ظفری، این افزایش قیمتها در تمامی محصولات لبنی، چه تنظیم بازاری و چه غیرتنظیم بازاری، اعمال شده و میزان افزایش قیمت در هر کارخانه به صورت سلیقهای تعیین گردیده است. وی افزایش قابل توجهی را در هزینههای تولید ذکر میکند: افزایش حدود 34 درصد در قیمت شیر خام، نزدیک به 40 درصد در هزینه مواد بستهبندی، تا 50 درصد در قیمت مواد افزودنی (مانند کاکائو)، 30 درصد در هزینه حمل و نقل، و همچنین افزایش هزینههای انرژی و دستمزد. در مقابل، قیمت مصوب محصولات لبنی بدون تغییر باقی مانده است. وی همچنین به اختلاف قیمت شیرخام در بازار اشاره میکند: قیمت مصوب شیرخام از 18 هزار تومان به 23 هزار تومان افزایش یافته، اما در بازار به 27 تا 28 هزار تومان نیز میرسد.
ظفری تصریح میکند که درخواست افزایش قیمت لبنیات پس از افزایش قیمت شیرخام به وزارت جهاد کشاورزی ارائه شده، اما بیتوجهی این وزارتخانه به این موضوع، موجب بروز مشکلات عدیدهای در صنعت لبنیات شده است. وی همچنین به این نکته اشاره میکند که وزارت جهاد کشاورزی، از زمان تصدی تنظیم بازار لبنیات، بیشتر بر بخش دامداری متمرکز بوده و صنایع لبنی را مورد کمتوجهی قرار داده است.
نکته قابل تامل دیگر، عدم رسیدن یارانههای دولتی به مصرفکنندگان است. دولت سالانه یارانه قابل توجهی برای تولید شیر خام اختصاص میدهد تا قیمت لبنیات برای مصرفکنندگان مناسب باشد، اما عدم نظارت کافی در عرضه و قیمتگذاری، موجب میشود این یارانه به نتیجه مطلوب نرسد. با وجود افزایش قیمتها، کاهش مصرف خانوار به معنای کاهش تولید یا ضرر تولیدکنندگان نیست؛ بلکه صادرات لبنیات در سه ماهه اول سال جاری با رشد 24 درصدی از نظر حجم و 32 درصدی از نظر ارزش روبرو بوده است. این وضعیت نشاندهنده پیچیدگیهای بازار لبنیات و ضرورت مداخله جدیتر نهادهای نظارتی برای حل این مشکلات است. عدم شفافیت در تعیین نرخها و عدم نظارت صحیح، میتواند پیامدهای منفی بلندمدتی بر صنعت لبنیات و اقتصاد کشور داشته باشد.
منبع: خبرگزاری تسنیم
