به گزارش صنعت ساختمان به نقل از باشگاه خبرنگاران جوان، آرمان خالقی، دبیر خانه صنعت، معدن و تجارت ایران، در اظهاراتی به بررسی پیامدهای احتمالی فعالسازی مکانیسم ماشه بر اقتصاد ایران پرداخت و تاکید کرد که این اقدام به معنای بازگشت تحریمها به وضعیت پیش از توافق برجام خواهد بود.
خالقی با اشاره به تجربه گذشته ایران در مواجهه با تحریمهای بینالمللی، تصریح کرد که این تحریمها ابتدا از سوی ایالات متحده آمریکا آغاز شده و سپس با تصویب قطعنامههای سازمان ملل متحد، ابعاد گستردهتری به خود گرفته است. به گفته وی، اگرچه تحریمهای سازمان ملل از نظر محتوایی تفاوت چندانی با تحریمهای آمریکا نداشتند، اما با تثبیت و تحکیم آنها، تحریمها از سطح یکجانبه به سطح بینالمللی ارتقا یافتند.
دبیر خانه صنعت، معدن و تجارت ایران در ادامه به تحریمهای حوزه مبادلات بانکی و فروش نفت به عنوان دو چالش اساسی در دوران تحریم اشاره کرد و گفت: در آن دوره، دسترسی ایران به سیستم سوییفت که وظیفه تسهیل مبادلات مالی بینالمللی را بر عهده دارد، مسدود شد و فروش نفت ایران به شدت کاهش یافت. این امر دولت را ناگزیر به اعمال تغییراتی در نحوه تامین هزینهها و بودجه خود کرد.
با این حال، خالقی خاطرنشان کرد که در سالهای اخیر، وابستگی بودجه دولت به درآمدهای نفتی کاهش یافته و بخش عمدهای از بودجه جاری از طریق درآمدهای مالیاتی، عوارض و سایر منابع تامین میشود. بنابراین، به اعتقاد وی، تاثیر کاهش فروش نفت بر اقتصاد ایران به اندازه گذشته نخواهد بود.
دبیر خانه صنعت، معدن و تجارت ایران در ادامه سخنان خود، مهمترین اثر بازگشت تحریمهای پیش از برجام بر اقتصاد کشور را “اثر روانی” دانست و تاکید کرد که ابهامات ناشی از فعالسازی مکانیسم ماشه میتواند منجر به ایجاد نااطمینانی در جامعه شود. وی در این زمینه گفت: این حس که پس از فعالسازی اسنپبک چه اتفاقاتی رخ خواهد داد، مبهم است. آیا با موضوعات جدیدی مواجه خواهیم شد؟ آیا شدت تحریمها بیشتر شده و کشور با آثار اقتصادی جدیتری روبهرو میشود؟ آیا علاوه بر تحریمهای اقتصادی، موضوعات دیگری نیز در رویه شورای امنیت سازمان ملل متحد اضافه خواهد شد؟
خالقی تاکید کرد که این ابهام و عدم قطعیت میتواند فضایی مبهم برای عموم مردم ایجاد کرده و منجر به واکنشهای مختلف در بازار شود. وی به احتمال افزایش تمایل به سفتهبازی در بازارهای ارز و طلا، تغییر در الگوهای خرید مصرفکنندگان و تمرکز بیشتر مردم بر تامین نیازهای ضروری اقتصادی اشاره کرد.
با توجه به اظهارات دبیر خانه صنعت، معدن و تجارت ایران، به نظر میرسد که مهمترین چالش ناشی از فعالسازی مکانیسم ماشه، نه لزوماً اثرات مستقیم اقتصادی تحریمها، بلکه اثرات روانی و انتظاراتی است که در جامعه ایجاد میکند. این ابهامات میتواند منجر به بیثباتی در بازارها و تغییر در رفتار مصرفکنندگان شود.
برای درک بهتر تاثیرات احتمالی فعالسازی مکانیسم ماشه بر اقتصاد ایران، لازم است به بررسی دقیقتر عوامل زیر پرداخت:
* **میزان و دامنه تحریمهای احتمالی:** مشخص نیست که پس از فعالسازی مکانیسم ماشه، چه نوع تحریمهایی مجدداً اعمال خواهد شد و دامنه شمول آنها تا چه حد خواهد بود.
* **واکنش دولت و سیاستگذاران:** نحوه واکنش دولت و سیاستگذاران به تحریمهای جدید میتواند نقش مهمی در کاهش اثرات منفی آن داشته باشد.
* **نقش بازیگران بینالمللی:** موضعگیری سایر کشورها و سازمانهای بینالمللی در قبال تحریمهای جدید نیز میتواند بر میزان تاثیرگذاری آنها بر اقتصاد ایران تاثیرگذار باشد.
* **تابآوری اقتصاد ایران:** میزان تابآوری اقتصاد ایران در برابر شوکهای خارجی و توانایی آن در سازگاری با شرایط جدید، نقش مهمی در تعیین پیامدهای نهایی تحریمها خواهد داشت.
در پایان، لازم به ذکر است که اظهارات آرمان خالقی، دبیر خانه صنعت، معدن و تجارت ایران، تنها بخشی از نظرات و تحلیلهای موجود در خصوص تاثیرات احتمالی فعالسازی مکانیسم ماشه بر اقتصاد ایران است و نمیتوان آن را به عنوان یک پیشبینی قطعی در نظر گرفت. تحولات آینده و نحوه واکنش بازیگران مختلف نقش تعیینکنندهای در شکلگیری پیامدهای نهایی این موضوع خواهد داشت.
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
